Hoe het gaat? ... Z’n gangetje

“Wat zou jij doen als je gevraagd wordt: hoe het gaat met degene voor wie je zorgt?”  Zo eindigt een recente blog van Olivia op Mantelzorg.NL.

Er is wel wat voor nodig om te vragen hoe het gaat met iemand die slopende ziekte heeft.  Je kunt beter vragen naar het voorspoedig herstel van een gebroken been.

Het vraagt moed om moeilijke dingen aan de orde te stellen en het geeft spanning. Ik heb wel ’s iemand gefeliciteerd op een begrafenis…  Toch is belangstelling en meeleven goed, ook als het krakkemikkig gaat.

Op de ‘hoe gaat met je vrouw’ (40 jaar MS) vragen in de winkel en op straat reageer ik vaak globaal en kort: “redelijk, z’n gangetje”, Of zoals in mijn geboortestreek Twente: “naar omstandigheden redelijk wel” of: “’t kon slechter”.  Zo gaat dat als je elkaar niet zo vaak ziet of minder goed kent. Het lukt dan wel om een gesprekje kort te houden.

En als ik het moment of de plek lastig vind, dan gooi ik er een vraag overheen: “Hoe is met jou, je werk of thuis?” Soms is die move niet nodig; dan blijkt de belangstelling vooral bedoeld als opstapje naar aandacht voor iemands eigen sores: ”dat heb ik nou ook, ik weet er alles van…”

Toch kan een ‘toevallige’ ontmoeting een mooi vervolg krijgen. Een onverwachte waardevolle klik: Ik ben er zuinig op.

Onze familie en vrienden hebben we door het hele land. Mijn vrouw schrijft en belt regelmatig met haar relaties. Wie in de buurt woont, komt voor een bakkie of een spelletje scrabble.

Tegenwoordig wel op afspraak. Tussen de zorg- en rustmomenten door en als de gezondheid het toelaat. En met meer dan twee personen tegelijk: dat gaat nauwelijks meer.

Voor mijn vrouw zijn grote bijeenkomsten en feestjes meer en meer uit beeld geraakt. Te druk, te veel invloeden; soms wordt ze al duizelig van teveel beweging, geluid en kleuren. Energie slurpend.

Dus ga ik steeds vaker alleen naar een verjaardag, een feestje, een condoleance, naar een kerkdienst, naar de Kerstlunch voor pensionado’s van mijn werk. De goed bedoelde vragen neem ik voor lief.

We maken wel uitzonderingen zoals voor de verjaardagen van kinderen en kleinkinderen. Mooie momenten moet je koesteren, ook als ze wat meer energie vragen.

Dan blijf ik thuis, dan zeg ik af. Ook als ik twijfel of ik er goed aan doe mijn vrouw alleen te laten. Ze probeert me dan wel de deur uit te krijgen met: “Die paar uurtjes red ik me wel”. Een enkele keer wint ze.

Een forse terugval, complicaties of het resultaat van een belangrijk onderzoek zijn voor mij reden om familie en vrienden via een groepsmail op de hoogte te houden. Dezelfde informatie op hetzelfde moment voorkomt ruis op de lijn en het ontlast ons beiden. Teveel appjes en telefoontjes in een onzekere tijd vragen teveel energie op zo’n moment. En ik heb het gevoel een beetje grip te houden.

Die vraag kon niet uitblijven. Hoe ik me (soms) voel, past niet in een blog. Dat komt wel terecht in een persoonlijk gesprek. Voor mij hangt daar één voorwaarde aan: Gelijkwaardigheid in aandacht voor elkaar met mooie discussies over het wel en wee van deze wereld. Zorg en mantelzorg hoort daarbij, maar mag een contact niet domineren - vind ik.