Nieuws

Mantelzorg is geen aanbieding die je er nog wel even bij doet. De zorg voor iemand van wie je houdt stapelt zich op naast werk, gezin en je eigen gezondheid. En die zorg stopt niet omdat de agenda vol is of de werkdag begint.

De arbeidsmarkt krijgt er stilzwijgend een tweede baan bij. Steeds meer werknemers combineren betaald werk met intensieve zorg voor een naaste. Maar wat thuis wordt opgevangen, werkt direct door op de werkvloer. Zij werken minder, nemen verlof op of vallen uit. Werknemers verliezen uren of inkomen. Werkgevers verliezen mensen, kennis en productiviteit. En dat gebeurt op een arbeidsmarkt die door de vergrijzing juist steeds meer inzet nodig heeft.

Mantelzorgers voelen zich veel vaker eenzaam dan de gemiddelde Nederlander. Uit een onderzoek van het Nationaal Mantelzorgpanel blijkt dat 38% van de mantelzorgers zich (zeer) eenzaam voelt. Ter vergelijking: dit geldt voor 13% van alle volwassenen in Nederland. 

Daarom doet MantelzorgNL mee aan de Week tegen Eenzaamheid, van donderdag 24 september tot en met woensdag 30 september 2026. Samen willen we eenzaamheid bespreken en verminderen.

“Iedereen die iets doet voor een ander als vrijwilliger, mantelzorger of anderszins draagt bij aan het algemeen belang en maakt Nederland sterker.” Dat benoemde de koning gisteren in zijn troonrede. De uitspraak laat zien hoeveel waarde mantelzorg heeft voor onze maatschappij.

Bij het aantreden van het huidige Kabinet stelden de regeringspartijen een reeks van maatregelen voor die grote financiële gevolgen hebben voor mensen met een beperking, chronische ziekte of psychische kwetsbaarheid. Ook mantelzorgers worden financieel geraakt. Op Prinsjesdag presenteert het kabinet-Jetten de begroting voor 2027. Afgelopen zomer heeft MantelzorgNL samen met zeven maatschappelijke organisaties de Tweede Kamer opgeroepen om eerlijke keuzes te maken.

Wat betekent mantelzorg als je 16 bent? Als je 40 bent? Of als je zelf al op leeftijd bent? Het zijn vragen die deze week twee keer op tafel lagen bij MantelzorgNL, toen Kamerleden van 50PLUS en van Progressief Nederland (Pro) langskwamen voor een gesprek over mantelzorg.

Mantelzorg is een samenlevingsvraagstuk, dat breder is dan een zorgvraagstuk. Het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) onderschrijft dat in het zojuist verschenen rapport “Op zoek naar verbinding: perspectieven op het combineren van betaald werk en mantelzorg”. Zij pleiten ervoor dat mantelzorgbeleid een integraal onderdeel moet zijn van het arbeid- en zorgbeleid.  

In 2024 gaven 2,7 miljoen mensen met een betaalde baan mantelzorg. Bekend is dat betaald werk en informele zorg op gespannen voet met elkaar kunnen staan. Het SCP heeft in dit onderzoek gekeken naar het perspectief van zowel de landelijke als lokale overheid, de werkgever, de werknemer en de zorgsector. En wat zij kunnen doen om de combinatie betaald werk en zorg te verbeteren.

Bij de start van het kabinet zijn maatregelen aangekondigd die grote gevolgen kunnen hebben op de kosten van het leven met een beperking of chronische ziekte. De maatregelen moeten de stijgende zorgkosten indammen. In hoeverre deze maatregelen doorgaan, is op dit moment niet met zekerheid te zeggen. Het Nibud berekende de financiële gevolgen voor een aantal voorbeeldhuishoudens, in opdracht van Ieder(in) en in samenwerking met Patiëntenfederatie Nederland en MantelzorgNL.

Op donderdag 4 juni spreekt de Tweede Kamer met minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport over zorg voor ouderen. Wat MantelzorgNL betreft moet het debat dan óók over mantelzorgers gaan. Onlangs presenteerde het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) de nieuwste cijfers over mantelzorg. Die cijfers laten zien dat het fundament van mantelzorg niet op orde is.

In het regeerakkoord staat dat huishoudelijke hulp geschrapt wordt uit de Wmo. Daar maken wij ons zorgen over. Daarom hebben we samen met Ieder(in), Patiëntenfederatie en MEE NL een brief gestuurd naar de vaste Kamercommissie van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Dit zijn Kamerleden die zich specifiek bezighouden met thema's die gaan over Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Op donderdag 28 mei hadden zij een commissiedebat over het maatschappelijk domein. 

Vandaag publiceerde het Sociaal en Cultureel Planbureau het rapport "Mantelzorg in beweging. Kerncijfers en trends, 2014–2024." De nieuwste cijfers laten duidelijk zien wat het beleid van de afgelopen jaren heeft veroorzaakt: meer mensen moeten langer thuis wonen, terwijl professionele zorg is afgebouwd. Daarbij is vergeten het fundament van mantelzorg te versterken.

Het SCP is er heel duidelijk over: het aantal mantelzorgers en overbelasting is de afgelopen jaren nóg verder gestegen. De druk op mantelzorgers neemt de komende jaren alleen maar verder toe. Door vergrijzing, meer mensen met meerdere gezondheidsproblemen en aanhoudende personeelstekorten. Mantelzorgers ervaren die gevolgen dagelijks. Mantelzorgers zijn de basis van het zorgstelsel en niet de vervangers van de formele zorg.