- Wonen
Verhuizen naar het verpleeghuis
Soms wordt de zorg voor je naaste thuis te zwaar. En is verhuizing naar een zorginstelling onvermijdelijk. Maar hoe kies je een geschikt verpleeghuis? Wat moet je allemaal regelen? En hoe bereid je samen met je naaste de verhuizing voor?
Als mantelzorg te zwaar wordt
Het is vaak moeilijk om toe te geven dat het thuis niet meer gaat. Je gunt het je naaste dat hij in zijn vertrouwde omgeving kan blijven wonen. Zeggen dat het te zwaar of onverantwoord is, is een moedige stap, ook al is het moeilijk en doet het je verdriet.
Wat is nodig voor een opname in een verpleeghuis?
Voor opname in een verpleeghuis is een Wlz-indicatie nodig. ‘Wlz’ staat voor Wet Langdurige Zorg. Een ‘indicatie’ is toestemming dat iemand ergens gebruik van mag maken. In dit geval dat iemand in een verpleeghuis mag wonen.
Het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) beoordeelt of iemand in aanmerking komt voor zorg via de Wlz.
Lees hier meer over de Wlz
Hoe kies je een verpleeghuis?
Een verpleeghuis vinden dat bij jouw naaste past, kost tijd. Begin tijdig aan de zoektocht, zodat jullie weloverwogen een keuze kunnen maken.
Er zijn verschillende woonvormen:
-
In een kleinschalige zorginstelling wonen zo’n zes tot tien bewoners bij elkaar. Ze krijgen zorg en ondersteuning van een klein, vast team van medewerkers. Je naaste kan meehelpen bij huishoudelijke taken als boodschappen doen, koken en afwassen.
-
In een grootschalig verpleeghuis woont een grotere groep mensen bij elkaar. Vaak is er een aantal gemeenschappelijke ruimtes, zoals een restaurant, revalidatieafdeling en een activiteitenruimte. Soms is kleinschalig wonen binnen een grootschalig verpleeghuis mogelijk.
-
In particuliere verpleeghuizen huurt je naaste zelf een appartement en krijgt hij de bijbehorende zorg vanuit de Wlz-indicatie. Dit wordt vaak ‘wonen met zorg’ genoemd.
Wat als er een wachtlijst is?
Vaak kan je naaste niet gelijk in het verpleeghuis terecht, meestal is er een wachtlijst.
In de periode dat je naaste nog thuis woont in afwachting van opname in het verpleeghuis, kan je naaste ook thuis al zorg krijgen die betaald wordt vanuit de Wlz.
Voorbereiding op de verhuizing naar het verpleeghuis
Een verhuizing naar een verpleeghuis is een spannende gebeurtenis, zowel voor je naaste als voor de directe omgeving.
Een goede voorbereiding maakt de verhuizing makkelijker.
-
Praat met elkaar over de verhuizing, zo wen je aan het idee.
-
Schakel zoveel mogelijk hulp in Voor de verhuizing zelf, maar ook voor hulp bij regelwerk of het alvast uitzoeken en inpakken van spullen.
-
Betrek je naaste zover mogelijk bij de voorbereidingen, ook als deze nog weinig zelf kan.
-
Neem vertrouwde meubels mee en zet alles op dezelfde manier neer als thuis.
De zorg in het verpleeghuis
Je eigen huis opgeven en naar een verpleeghuis verhuizen is niet niks. Het duurt enige tijd voordat iemand gewend is in een zorginstelling. Houd er rekening mee dat je naaste de eerste periode van slag is, verdrietig of opstandig.
In het verpleeghuis nemen professionals de verzorgende en coördinerende rol voor je naaste van jou over. Zij kennen je naaste niet meteen goed, geven de verzorging op een andere manier vorm en hebben andere gewoontes. Dat zal wennen zijn. Niet alleen voor je naaste, maar ook voor jou.
Het betekent niet dat je taak als mantelzorger erop zit. Je rol verandert, maar de zorginstelling doet meestal nog wel een beroep op je. Daarnaast vinden veel mantelzorgers het fijn om betrokken te blijven bij de zorg voor hun naaste.
Goed om te weten:
Zorgplan
Het verpleeghuis maakt een zorgplan. Hierin staat hoeveel verzorging je naaste nodig heeft en wat zijn behoeften zijn. Ook de afspraken met familie en de hulp van mantelzorgers staan in dit plan.
Eerst Verantwoordelijke Verzorgende (EVV’er)
Je naaste krijgt een Eerst Verantwoordelijk Verzorgende die de zorg coördineert. Hij houdt in de gaten of de afspraken uit het zorgplan worden nagekomen en is het aanspreekpunt voor de familie. Plan regelmatig een kort overleg in met de EVV’er om de lopende zaken te bespreken.
Eerste contactpersoon
De zorginstelling vraagt meestal wie binnen de familie de ‘eerste contactpersoon’ is. Deze persoon overlegt met de EVV’er en houdt de andere familieleden op de hoogte.
Veel gestelde vragen over verhuizen naar een verpleeghuis
Soms denken familieleden verschillend over een opname. De een zou de opname het liefst zo snel mogelijk regelen, terwijl de ander het nog even wil aanzien. Ga met elkaar om tafel en laat iedereen vertellen hoe hij tegen de situatie aankijkt. Zo krijg je begrip voor elkaars mening en kun je op zoek gaan naar een gezamenlijke aanpak en taken verdelen. Als je er samen niet uit komt, kan een professionele buitenstaander het gesprek leiden. Bijvoorbeeld een casemanager dementie, cliëntondersteuner of mantelzorgconsulent.
Gedoe met je broer of zus over de opname van je ouder in een zorginstelling, kom je er samen niet uit? En wil je hier eens met iemand over sparren? Bel gerust de Mantelzorglijn, we denken graag met je mee.
Je kunt de aanvraag voor een Wlz-indicatie zelf indienen bij het CIZ, of je kunt hulp inschakelen. Bijvoorbeeld van de huisarts, de casemanager dementie, de wijkverpleegkundige of van een cliëntondersteuner of mantelzorgmakelaar.
Om een passend verpleeghuis te selecteren kun je het volgende stappenplan doorlopen:
- Informeer bij de huisarts en de thuiszorg van je naaste naar mogelijkheden en pols vrienden en bekenden. Hebben zij ervaring met een verpleeghuis in de regio waar je zoekt?
- Bekijk websites van de verpleeghuizen. Op zorgkaartnederland.nl staan alle verpleeghuizen en delen patiënten en familie hun ervaringen.
- Bezoek enkele verpleeghuizen.
Ja, dat kan. Er zijn verpleeghuizen met (een beperkts aantal) appartementen voor echtparen/geregistreerd partners.
Denk er goed over na als je overweegt mee te verhuizen en bespreek het met mensen om je heen. Stel jezelf vragen als:
- Is het verpleeghuis een omgeving waarin ik als voldoende ruimte houdt voor mijn eigen leven? Het kan erg intensief zijn om als (relatief) gezond persoon in een omgeving te wonen met mensen met ernstige gezondheidsproblemen.
- Als mijn naaste overlijdt, is de zorginstelling dan nog steeds een geschikte woonplek voor mij? Zo niet, waar ga ik dan wonen?
Als achterblijvende partner heb je na het overlijden van je partner met de Wlz-indicatie (of het vertrek naar een andere afdeling binnen de instelling) het recht om in de instelling te blijven wonen. Wel zal je vaak moeten verhuizen naar een eenpersoonskamer of -appartement.
Meer weten over de mogelijkheden om als partner mee te verhuizen? Neem contact op met het verpleeghuis.
Een verhuizing naar een verpleeghuis brengt veel regelwerk en administratie met zich mee. Denk aan:
- Opzeggen van de huur, of als van toepassing medehuurderschap.
- De eigen bijdrage die iedereen betaalt die Wlz-zorg krijgt.
- De gevolgen van een koopwoning op de eigen bijdrage.
- De gevolgen van een opname op de AOW.
Schrijf tips over de verzorging van je naaste op en geef ze door aan het verpleeghuis. Bijvoorbeeld over eetgewoonten, de verzorging of hobby’s.
Soms vraagt het verpleeghuis een levensboek over je naaste te maken. Aan de hand hiervan kunnen de medewerkers je naaste beter leren kennen. Op internet vind je inspiratie en tips voor een levensboek.
Vlak voor of aan het begin van de opname vindt een kennismakingsgesprek plaats. Zorg dat je hier als mantelzorger bij bent. Dan kun je ook mondeling uitleggen welke zorg voor jouw naaste belangrijk is en waar hij wel en niet van houdt. Deze informatie is heel waardevol voor de medewerkers in de zorginstelling.
Iedereen die zorg ontvangt vanuit de Wet Langdurige zorg en achttien jaar of ouder is, betaalt hieraan mee. Het Centraal Administratie Kantoor – CAK -int deze eigen bijdrage. De hoogte is gebaseerd op inkomen en vermogen van twee (belasting)jaren geleden. Ook het inkomen en vermogen van een eventuele partner tellen mee.
Met de rekenhulp op de website van het CAK kun je de hoogte (bij benadering) zelf berekenen.
Jazeker, veel mantelzorgers hebben deze gevoelens in de periode rond de verhuizing van hun naaste. De verhuizing is vaak ook voor mantelzorgers ingrijpend, zeker als het je partner betreft. Er komen allerlei gevoelens naar boven. Verdriet, twijfel, schuldgevoel, schaamte. ‘Had ik het zorgen thuis niet nog wat langer kunnen volhouden?’ ‘Bieden ze in het verpleeghuis wel de juiste zorg?’ Tegelijkertijd voelen mensen vaak opluchting: eindelijk is die periode van intensieve en zware zorg voorbij.
Na de verhuizing voel je misschien pas hoe moe je bent van het langdurige zorgen, het regelen van de verhuizing en alle emoties die dat met zich meebrengt. Daarnaast kun je ook een gevoel van leegte ervaren. De zorg voor je naaste geeft je dag of week structuur en zin aan je leven. Er komen regelmatig mensen over de vloer zoals de wijkverpleging, huisarts en casemanager. Dat alles valt weg. Het kost dan tijd om weer invulling te geven aan je eigen leven zonder intensieve mantelzorg.
Al deze gedachten en emoties zijn normaal. Schaam je er niet voor en praat erover met mensen in je omgeving. Blijft het moeilijk voor je, praat dan eens met je huisarts of de praktijkondersteuner. Of vraag een verwijzing naar een psycholoog of een rouwtherapeut.